Hoe ventileer je een slaapkamer goed?

Waarom de slaapkamer extra aandacht vraagt

Een slaapkamer is vaak klein, en je bent er acht uur of langer achter elkaar, soms met z'n tweeën. Al die tijd adem je CO₂ en vocht uit. Met de deur en het raam dicht en het rooster gesloten, kan die lucht nergens heen. 's Ochtends ruikt de kamer dan benauwd, en in de winter zie je soms condens op het raam. De Rijksoverheid noemt na het slapen daarom uitdrukkelijk als moment om goed te ventileren, maar het belangrijkste is dat er tijdens de nacht al verse lucht binnenkomt.

Zo komt de verse lucht binnen

Bij mechanische afzuiging of natuurlijke ventilatie komt de verse lucht binnen via een rooster boven het raam, een rooster in de gevel of een klepraam. Houd dat rooster dag en nacht open. De box zuigt de lucht in de keuken, de badkamer en het toilet weg; de lucht uit de slaapkamer stroomt daar via de gang naartoe.

Bij balansventilatie met WTW blaast de unit verse lucht in via een toevoerventiel in het plafond of de wand van de slaapkamer. Dat ventiel moet vrij blijven: niet afplakken, niet dichtdraaien en geen kast ertegenaan. Ramen en roosters kunnen bij dit systeem meestal dicht blijven.

Weet je niet welk systeem je hebt, lees dan eerst mechanische ventilatie of WTW: wat is het verschil?

Deur dicht? Dan is een kier nodig

Lucht die binnenkomt, moet ook weer weg kunnen. Bij alle systemen stroomt de lucht uit de slaapkamer naar de gang en verder naar de natte ruimten. Met de deur dicht kan dat alleen via een kier onder de deur of een rooster in de deur. Milieu Centraal noemt een kier van ongeveer 1,5 tot 2 centimeter. Is die kier verdwenen door nieuwe vloerbedekking of een drempel, dan stokt de luchtstroom, hoe goed het rooster of ventiel ook werkt. De deur een stukje open laten werkt ook, als je dat prettig vindt.

Last van kou, tocht of buitengeluid

Veel mensen sluiten het rooster omdat het koud is, omdat het tocht of omdat ze verkeer horen. Begrijpelijk, maar dan valt de toevoer weg. Er zijn betere oplossingen:

• Zelfregelende roosters laten bij harde wind minder lucht door, zodat het minder tocht.
• Geluidwerende roosters dempen het geluid van buiten beter dan een gewoon rooster.
• Zet het bed niet direct onder het rooster, en laat de verwarming de kamer op een gelijkmatige temperatuur houden.
• Hang gordijnen zo dat ze het rooster niet afdekken.

Lees meer over soorten roosters in toevoerroosters vrijhouden.

Geluid van de ventilatie zelf

Bij balansventilatie hoor je het toevoerventiel soms suizen, vooral in een hoge stand. Draai dan niet zelf aan het ventiel: het is ingeregeld, en dichtdraaien betekent minder verse lucht in je slaapkamer en meer in een andere ruimte. Kijk eerst of het geluid minder wordt in een lagere stand en lees waarom ventilatie geluid maakt. Blijft het, dan kan een vakman meten of het ventiel goed is afgesteld en of er een demper nodig is.

Hoeveel lucht is genoeg?

De bouwregels voor nieuwe woningen rekenen met een minimale luchtverversing per vierkante meter vloeroppervlak, niet per persoon: 0,7 dm³/s per m², met een minimum van 7 dm³/s per ruimte. Voor een slaapkamer van 12 m² komt dat uit op zo'n 30 m³ per uur. Ter vergelijking: fabrikant Orcon schrijft in een handleiding dat een mens ongeveer 25 m³ verse lucht per uur nodig heeft. Slapen er twee mensen in een kleine kamer, dan is de minimale toevoer dus krap, en is het des te belangrijker dat het rooster of ventiel echt openstaat.

Wil je weten hoe het bij jou zit, zet dan een nacht een CO₂-meter in de slaapkamer. Hoe je die leest en wat hij niet meet, lees je in wat zegt een CO₂-meter over je ventilatie?

Wat je beter niet doet

• Het toevoerventiel of rooster afplakken of permanent dichtzetten.
• De ventilatie 's nachts uitzetten omdat je het geluid hoort; zoek liever naar de oorzaak.
• Een luchtreiniger gebruiken in plaats van ventileren. Een luchtreiniger ververst de lucht niet.

Wanneer laat je het nakijken?

Als de slaapkamer 's ochtends benauwd blijft terwijl het rooster of ventiel open is en er een kier onder de deur zit, als er steeds condens of schimmel ontstaat, of als het ventiel blijft suizen. Condens op een koud raam kan ook met de temperatuur en de isolatie te maken hebben; schimmel achter een kast tegen een buitenmuur vaak met een koude plek in de muur. Met een ventilatiecheck kijken we of er genoeg lucht in en uit je slaapkamer gaat. Zijn de ventielen niet goed afgesteld, dan helpt inregelen.